5. Alfred Wierusz-Kowalski - Napad wilków, przed 1885

  • Poprzedni

    Poprzednia praca

    Juliusz Kossak
    - Wesele krakowskie, 1890

  • Następny

    Następna praca

    Alfred Wierusz-Kowalski
    - Przy wozie, 1878

wszystkie obiekty

Opis obiektu

Zwykle noc zimowa, szalony pęd sani, zapienione konie, oszalałe ze strachu, rwą co ducha w piersiach poprzez zarośla. W saniach ktoś z okiem obłąkanym zaciska krócicę w garści, tam dalej wali się jakaś bestia, farbując śnieg posoką. W całości – nie banalne zestawienie ludzi, koni i wilków, ale istotny, do dna wyczuty dramat, gdzie chodzi o śmierć i życie, oddany ze zdumiewającą swobodą, prawdą i rozmaitością wariantów jednego i tego samego pomysłu. Obrazy te miały szalone powodzenie, kupowali je bogaci Niemcy, a zwłaszcza Amerykanie i Anglicy.
(Niewiadomski E., Malarstwo polskie XIX i XX wieku, Warszawa 1926, s. 182.)

 

We wczesnych latach 80. dziewiętnastego wieku na płótnach Alfreda Wierusza-Kowalskiego pojawiły się sceny z wilkami. Obrazy, przedstawiające wilki napadające na jadących saniami podróżnych, należały do najpopularniejszych i najbardziej poszukiwanych kompozycji Wierusza- Kowalskiego. Temat ten wysnuł z własnych wspomnień, kiedy, jako ośmioletni chłopiec, przeżył podobną przygodę i wraz z rodziną znalazł się w śmiertelnym niebezpieczeństwie. Ucieczka, moment tuż przed atakiem watahy lub pierwsze chwile walki należały do powtarzających się w wielu wariantach motywów. Dramatyczne sceny nie epatują jednak krwią czy okrucieństwem lecz pozostawiają w domyśle widza swój finał. W ten sposób, w myśl kompensacyjnej funkcji XIX wiecznego malarstwa, patrzący na obraz mogli bezpiecznie przeżywać emocje i pragnienia w realnym życiu niedostępne. Człowiek w napadach wilków Wierusza Kowalskiego nie jest ofi arą lecz zaciętym przeciwnikiem stada wygłodniałych wilków. Artysta, którego prace podziwiano za fotografi czny wręcz realizm w rzeczywistości był romantykiem – człowiek przeciwstawiający się groźnym bestiom to romantyczny topos walki ludzkiej jednostki z potężnymi i wrogimi siłami. Szczególnego charakteru scenom napadów nadaje kontrast pomiędzy dramatyzmem przedstawienia a urodą otaczającego świata. Wierusz maluje je w blasku słonecznego dnia lub ostrych promieniach zachodzącego słońca powodując rozdźwięk między dynamiką i grozą sytuacji a malarskim pięknem krajobrazu. W oferowanym obrazie pędzący zaprzęg jest o krok od bezpośredniego zagrożenia, wilki nadbiegają z oddali co czują gnające w szalonym pędzie konie. Dostrzegł je również woźnica i jadący saniami mężczyzna ze strzelbą w ręku, w napięciu spoglądający w tył, w kierunku nadciągającej watahy. Spod kopyt rozpędzonych koni ulatują grudy śniegu, którego biała powłoka poczyna szarzeć w zapadającym już zmierzchu. Szczególnie interesujące wydaje się specyficzne zawieszenie akcji na chwilę przed mającym nastąpić gwałtownym atakiem.
Obraz „Napad wilków” Alfreda Wierusza-Kowalskiego został prawdopodobnie krótko po powstaniu w monachijskiej pracowni artysty zreprodukowany w formie drzeworytu przez berliński zakład G. Heuer & Kirmse w 1885 roku. Drzeworyt wiernie powtarza anatomię koni, fizjonomię myśliwych, także szczegóły pejzażu. Drzeworytnik precyzyjnie wydobył wilki podążające za zaprzęgiem oraz śnieżną zadymkę. Owe elementy stanowią cechy dystynktywne owej kompozycji grafi cznej i pozwalają precyzyjnie łączyć ją z oferowanym obrazem. W zbiorach prywatnych znajduje się praca o niemal analogicznie potraktowanym temacie, lecz z ujętym przez malarza pościgiem bez wilków oraz dodaną różową łuną zachodzącego słońca. W prasie niemieckiej i francuskiej oferowany obraz był publikowany pod tytułem „Von Wölfen verfolgt” oraz „Traqués par les loups”.

Proweniencja

Europa, kolekcja prywatna
1970 – zalup z Kurt Meissner Collection, Zurych, Szwajcaria

Reprodukowany

Deutsche Ilustrierte Zeitung 1885, nr 28.
Le Globe Ilustre 1886, nr 24.
Tygodnik Ilustrowany 1886, I półrocze, nr 157, s. 8.
Ptaszyńska E., Obrazy w drewnie żłobione. Twórczość Alfreda Wierusza-Kowalskiego w drzeworytach, Suwałki 2009, nr 73, s. 142, s. 109 (il.)

Biogram artysty

Alfred Wierusz Kowalski był jednym z najbardziej znanych przedstawicieli szkoły monachijskiej w malarstwie polskim. Jest jednocześnie jednym z najbardziej rozpoznawalnych twórców na rynku antykwarycznym, cieszący się ciągle niesłabnącym zainteresowaniem kolekcjonerów. Urodził się w Suwałkach, studiował w Warszawie, Dreźnie, Pradze i Monachium, by w tym ostatnim na stałe osiąść w roku 1873. Największą inspiracją artysty była niewątpliwie nauka w prywatnej pracowni pod kierunkiem Józefa Brandta, czego echa powracają w całej niemalże twórczości Kowalskiego. Nie bez znaczenia była również przyjaźń z Władysławem Czachórskim i Janem Chełmińskim a do jego nieoficjalnych uczniów należeli m.in.: Olga Boznańska, Czesław Tański, Henryk Weyssenhoff , Michał Wywiórski i Karol Wierusz-Kowalski (stryjeczny bratanek). Pomimo zagranicznej sławy nie zapominał o Polsce wysyłając wiele swoich obrazów na krajowe wystawy. Był laureatem licznych wyróżnień, w 1890 roku otrzymał m.in. honorową profesurę Akademii Sztuk Pięknych w Monachium. Płótna autorstwa Wierusza Kowalskiego zdobiły kolekcję Prinzregenta Luitpolda oraz znajdywały się w zbiorach monachijskiej Nowej Pinakoteki jak również w Dreźnie, Berlinie i Warszawie. Znaczną część stanowiły również zbiory kolekcji prywatnych zarówno europejskich jak i amerykańskich. Niewątpliwie jednym z najważniejszych miejsc związanych z Wieruszem Kowalskim w Polsce są Suwałki. Już w 1956 roku powstało tam Muzeum, dzięki którego działalności propagatorskiej przywrócona została pamięć o wielkim malarzu. W pomoc Muzeum włączyli się spadkobiercy Wierusza Kowalskiego. Ten symboliczny powrót artysty do rodzinnego miasta ukoronowała monograficzna wystawa otwarta z okazji jubileuszu pierwszego 10-lecia Muzeum (1966). W 1974 roku została zainaugurowana stała galeria poświęcona Alfredowi Wieruszowi Kowalskiemu gromadząca – wśród licznych pamiątek po malarzu – liczną spuściznę artystyczną w postaci obrazów olejnych, rysunków i szkiców.  

Nr katalogowy: 5

Alfred Wierusz-Kowalski (1849 - 1915)
Napad wilków, przed 1885


olej, płótno / 71 x 119 cm
sygn. l.d.: A.Wierusz Kowalski


Estymacja:
550 000 - 800 000 zł
127 907 - 186 047 EUR
145 889 - 212 202 USD

Cena sprzedaży:
660 000 zł
153 489 EUR
175 067 USD

AUKCJA DZIEŁ SZTUKI 11 GRUDNIA 2018

11 grudnia 2018 r. godz. 19.00
Dom Aukcyjny Polswiss Art
ul. Wiejska 20, Warszawa

Wystawa przedaukcyjna:
22 listopada - 11 grudnia, 2018 r.
Dom Aukcyjny Polswiss Art
ul. Wiejska 20, Warszawa

Kontakt w sprawie obiektów:

galeria@polswissart.pl
tel.: +48 (22) 628 13 67

ZLECENIE LICYTACJI

Zapytaj o obiekt   

Newsletter

Zapisując się na newsletter Domu Aukcyjnego Polswiss Art otrzymujesz: