16. Xawery Dunikowski - Półpostać kobiety, ok. 1916-1920

  • Poprzedni

    Poprzednia praca

    Błażej Iwanowski
    - Sypialnia królewska Wilanów, 1934,

  • Następny

    Następna praca

    Olga Boznańska
    - Czerwone kwiaty w wazonie,

wszystkie obiekty

Opis obiektu

W okresie paryskim (1914-1921) a zwłaszcza zaś od 1915 roku Dunikowski wykonywał w znacznej mierze portrety zlecane mu przez majętnych paryżan i przebywających w stolicy Francji obcokrajowców. Jego sytuacja materialna, w początkach emigracji trudna, ulegała stopniowej poprawie. W nowych sprzyjających okolicznościach czuł, że jego artystyczna indywidualność zaczęła się bardziej wyłaniać i nabierać kształtów. W tym czasie Dunikowski wykonał serię figur kobiecych na zlecenie bogatych mieszkanek Paryża – przede wszystkim Amerykanek i Francuzek. Chcąc sprostać wymaganiom swoich klientek z pieczołowitością oddawał ich eleganckie stroje i fryzury. Do przykładów rzeźb wyrafinowanych w detalu należą bez wątpienia „Amerykanka I” oraz „Francuzka”. Obydwie charakteryzują się wspólnym dla paryskich figur półpostaciowym ujęciem oraz dopracowanymi w szczegółach ubiorem i uczesaniem. Do jednej z paryskich figur zalicza się również oferowana „Półpostać kobiety”. Przedstawiona tu kobieta ubrana jest w luźną suknię o podwyższonym stanie, skrojoną w stylu Art Déco, z opadającą luźno i zakrywającą ramiona narzutą. Jej gładko zaczesane do tyłu włosy, rozdzielone po środku głowy przedziałkiem, upięte są tuż nad karkiem w niewielki ledwo zarysowany koczek. „Półpostać kobiety” w swym stroju przywołuje na myśl zarówno „Amerykankę I” jak i „Amerykankę II” lecz w charakterystycznym geście oparcia lewej ręki na biodrze i lekkim odchyleniu głowy w prawo nawiązuje zdecydowanie bardziej do ekspresyjnych rzeźb z początkowej fazy twórczości Dunikowskiego. Wyróżnia się tym z resztą na tle również innych paryskich figur kobiecych z tego samego okresu, które cechuje z jednej strony większe dopracowanie detalu – zauważalne zwłaszcza w modnych wówczas, wyrafinowanych fryzurach modelek – ale za to dużo większa bryłowatość przedstawienia. W „Półpostaci kobiety” Dunikowskiemu udało się połączyć modną stylistykę Art Déco z psychologiczną analizą modelki. Patrząc na tę niezwykłą rzeźbę widzimy nie tylko elegancką kobietę z wyższych sfer ale poprzez ekspresyjny gest ręki i odchylonej głowy z półprzymkniętymi oczyma dostrzegamy prawdziwą kobietę z jej charakterem. Jest ona poniekąd wyraźnym echem powstałego dekadę wcześniej cyklu „Kobiet brzemiennych” (1906). Były to pełnowymiarowe postaci kobiet odzianych w długie powłóczyste suknie i będących w stanie błogosławionym. Jedną z uwiecznionych w cyklu postaci miała być sama muza i kochanka Dunikowskiego – Sara Lipska – matka jego jedynego dziecka - córki Marii Xawery urodzonej w Belgii ale mieszkającej z matką w Paryżu. Sara Lipska była wówczas wziętą projektantką mody i strojów dla rosyjskiego baletu. Dunikowski po swoim przyjeździe do stolicy Francji krótko pomieszkiwał z nią i z córką, wiadomo, że miał z nimi bliskie relacje. Jest więc możliwe, że w oferowanej rzeźbie, wykonanej między 1916 a 1920 rokiem, artysta raz jeszcze zapragną przedstawić Sarę Lipską taką jaką zapamiętał z okresu poprzedzającego narodziny córki. Nadał jej jednak cechy charakteru silnej i ukształtowanej już kobiety potrafiącej z powodzeniem mierzyć się samotnie z życiem. Cechą charakterystyczną łączącą „Brzemienne” z „Półpostacią kobiety” jest ten sam rodzaj modelunku, ten sam ubiór i fryzura. Ekspresja uwidoczniona w geście stanowczo opartej na biodrze ręki i mocnym odchyleniu w tył głowy czyni jednak z „Półpostaci kobiety” rzeźbę niepowtarzalną.    

Wystawiany

Lublin, Muzeum Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, Kolekcja mistrzów Krzysztofa Musiała, październik 2017 - wrzesień 2018.
Poznań, Muzeum Narodowe w Poznaniu, Zapisy Przemian. Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała, maj - czerwiec 2008.
Kraków, Muzeum Narodowe w Krakowie, Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała, marzec - kwiecień 2008.
Warszawa, Zachęta Narodowa Galeria Sztuki w Warszawie, Zapisy Przemian. Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała, grudzień 2007 - luty 2008.
Szczecin, Muzeum Książąt Pomorskich w Szczecinie, Zapisy Przemian. Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała, październik - grudzień 2007.
Wrocław, Muzeum Narodowe we Wrocławiu, Zapisy Przemian. Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała, wrzesień - październik 2007.

Reprodukowany

Zapisy Przemian. Sztuka polska z kolekcji Krzysztofa Musiała [katalog wystawy], red. Ilkosz B., Wrocław 2007, s. 117.

Nr katalogowy: 16

Xawery Dunikowski (1875 - 1964)
Półpostać kobiety, ok. 1916-1920


brąz patynowany / 100 x 75 x 40 cm
sygn. p.d.: Xawery Dunikowski Paris, na odwrocie stempel odlewni z nr edycji: 4/8 ART PRODUCT


Estymacja:
150 000 - 200 000 zł ●
34 563 - 46 083 EUR
38 168 - 50 891 USD

Cena sprzedaży:
130 000 zł*
29 954 EUR
33 079 USD

Aukcja Dzieł Sztuki 8 października 2019

Aukcja:
8 października 2019 r. godz. 19.00
Dom Aukcyjny Polswiss Art
ul. Wiejska 20, Warszawa

Wystawa przedaukcyjna:
20 września - 8 października 2019 r.
Dom Aukcyjny Polswiss Art
ul. Wiejska 20, Warszawa

Kontakt w sprawie obiektów:

galeria@polswissart.pl
tel.: +48 (22) 628 13 67

Licytuj online

Zlecenie licytacji

Zapytaj o obiekt   

Newsletter

Zapisując się na newsletter Domu Aukcyjnego Polswiss Art otrzymujesz: