35. Mojżesz Kisling - Portret młodej kobiety, 1931

  • Poprzedni

    Poprzednia praca

    Zygmunt Waliszewski
    - Akt leżący na sofie, lata 20./30. XX w.,

  • Następny

    Następna praca

    Mojżesz Kisling
    - Nu allonge, 1925,

wszystkie obiekty

Opis obiektu

Prezentowana praca to doskonały przykład subtelnego modelunku współgrającego z syntetyzacją formy. Charakteryzuje się czystymi barwami, neutralnym tłem i gładką, lśniącą powierzchnią. „Portret młodej kobiety” doskonale wpisuje się we współczesne nurty sztuki Paryża a zwłaszcza w tzw. portret melancholijny, który od lat 30. XX w. przekształcił się w sztukę mizerabilistyczną. Taki rodzaj portretowania znajdujemy w twórczości innych polsko-paryskich malarzy, np. u Maurycego Minkowskiego, Eugeniusza Zaka czy Tadeusza Makowskiego. W 1925 roku Franz Roh uznał twórczość Kislinga za charakterystyczną dla wyodrębniającego się „postekspresjonizmu”, nazywanego również „nową rzeczowością”. Postekspresjonizm łączył się u Kislinga z realistyczną, linearną formą oraz historyzmem widocznym w ujmowaniu postaci w ludowych strojach. W przypadku oferowanego portretu jest to granatowy berecik na głowie małego bretończyka. O niezwykłości prezentowanego portretu świadczy dodatkowo fakt, że olejne obrazy Kislinga są ciągle rzadkością na polskim rynku sztuki. Niezwykła osobowość artysty pełna radości życia i radości tworzenia przyniosła mu szerokie uznanie. Kisling w dużym stopniu ukształtował legendę bohemy XIV dzielnicy Paryża przez co zyskał miano „Księcia Montparnasse’u”. 

„Portret młodej kobiety” namalowany przez Kislinga w 1931 roku do tej pory znajdował się w amerykańskich kolekcjach prywatnych, między innymi w kolekcji Edwarda Tylera Nahema, właściciela jednej z najprężniejszych nowojorskich galerii sztuki, prywatnie również kolekcjonera. W jaki sposób obraz, namalowany w Paryżu trafił do Stanów Zjednoczonych?
W obliczu targanych wojenną zawieruchą losów europejskich artystów Amerykanie nie pozostawali obojętni i chętnie wyciągali pomocną dłoń proponując twórcom przyjazd do USA. Nie inaczej potoczyły się losy Kislinga. Historia amerykańskiego etapu w życiu Kislinga rozpoczęła się wyjazdem artysty do Nowego Jorku w 1941 roku. Nie był on jednak wówczas twórcą nieznanym za oceanem. W Paryżu zdobył wielką sławę, był niezwykle ceniony i cieszył się ugruntowaną pozycją, a jego dorobek wystawienniczy u progu lat 40. był imponujący. Do Ameryki zawitał już jako sława i artysta wzbudzający ogromne zainteresowanie. Świadczą o tym pierwsze głośne wystawy jakie Kislingowi zorganizowało nowojorskie środowisko artystyczne zaraz po jego przyjeździe. W 1941 roku miał miejsce pokaz jego prac w Whitney Museum of Art w Nowym Jorku, rok później indywidualną wystawę pokazała galeria Jamesa Vigeveno w Los Angeles. Ale prace Kislinga znane były Amerykanom jeszcze zanim artysta przybył do USA w 1941 roku.

Mimo wielkiego sukcesu Kisling nie czuł się w Stanach dobrze. Tęsknił za pozostawioną w Europie rodziną i przyjaciółmi. „Jesteś daleko od kraju, ale co powiedziałbyś, będąc na moim miejscu – daleko, ale nie wiem od czego? Tutaj [w Ameryce] mówi się i pisze Kisling: ‘Polish painter’, w Polsce jestem Żydem, wśród Żydów jestem malarzem francuskim, a wśród Francuzów jestem metekiem” pisał w 1944 roku Kisling w listach do Augusta Zamoyskiego („Obieg”, 1993, nr 51-51). W 1945 roku powrócił do Paryża.

Proweniencja

Warszawa, kolekcja prywatna
Sotheby's Nowy Jork, aukcja 11.03.2021, poz. 33
Nowy Jork, kolekcja Edwarda Tylera Nahem
Nowy Jork, kolekcja prywatna

Reprodukowany

Kisling J., Ottavi M., Catalogue Raisonne de l'Oeuvre de Moise Kisling, tom 1,2,3,4. (w przygotowaniu)

Biogram artysty

Kisling był stałym bywalcem w kawiarniach, był wesoły, rubaszny, przyjacielski i łatwy w obejściu. Wystawiał dużo, miewał indywidualne wystawy, rozgłos i powodzenie. Malarstwo jego, robione z dużym temperamentem, sugestywne, choć może trochę błyskotliwe, o silnych zestawieniach kolorów, tkwiło wyraźnie w atmosferze ówczesnego Paryża i założeń École do Paris.

– Eugeniusz Geppert

 

Mojżesz Kisling urodził się w 1891 roku w żydowskiej rodzinie mieszkającej na krakowskim Kazimierzu. Początkowym zamiarem młodego Mojżesza było odbycie studiów technicznych na politechnice. Jednak w trakcie trwania szkoły realnej, przygotowującej do zdania egzaminów wstępnych, chłopak porzucił ten pomysł i w zamian zapisał się do Akademii Sztuk Pięknych. Jesienią 1907 roku rozpoczął studia artystyczne jako tzw. student nadzwyczajny. Przez cztery kolejne lata doskonalił swoje umiejętności artystyczne, ucząc się pod kierunkiem Józefa Pankiewicza. To właśnie on wskazał Kislingowi dalszą drogę artystyczną: „Nie ma niczego poza Paryżem. Wszystko – idee, ludzie, wizje malarstwa dla nadciągającego wieku – wszystko można znaleźć tylko w Paryżu. Dla mnie jest już trochę za późno. Wiek, rodzina, przyzwyczajenia. Lecz ty – ty masz talent, młodość siłę i odwagę”.

Kislinga przybył do Paryża latem 1911 roku. W podróży towarzyszył mu Szymon Mondzain, który już od dwóch lat tworzył i mieszkał we Francji. Pierwszym paryskim lokum Kislinga była mansarda hotelu na rue des Beaux-Arts, a następnie Montmartre w słynnym „Bete-aux-Lavoir” (kamienicy, w której pokoje wynajęło wielu ówczesnych artystów), gdzie objął pracownię po fowiście Keesie von Dongenie i Juanie Grisie. W 1912 roku uczył się pod kierunkiem Eugeniusza Zaka w Academie La Palette. W jego atelier spotykało się wielu artystów z kręgu École de Paris, m.in. Leopold Gottlieb, Szymon Mondzain, Henryk Epstein, Marc Chagall i Amadeo Modigliani. Do grona jego najbliższych przyjaciół należał Tadeusz Makowski. W kawiarniach, jak „La Rotonde”, poznał wielu znanych światowych artystów – Pabla Picassa, Georges'a Braque'a czy Juana Grisa.

Kisling był bardzo popularną postacią Montparnasse'u: „Był towarzyski i uczynny, ubrany zazwyczaj w granatowy kombinezon mechanika. Żywo uczestniczył w balach, maskaradach i artystycznych dyskusjach w kawiarniach. Określany mianem księcia Montparnasse'u stał się żywą legendą paryskiej bohemy”. Przyjaźnił się z Leopoldem Gottliebem o czym świadczy dedykacja na jednym z pierwszych obrazów namalowanych w Paryżu: „Kochanemu Poldkowi M. Kisling”. Po krótkim czasie ich relacja uległa jednak zmianie. Dwudziestoletni wówczas Kisling posprzeczał się z trzydziestopięcioletnim przyjacielem. Ich spór miał rozstrzygnąć pojedynek przy użyciu szabel. Pierre Sichel (autor biografii o Modiglianim) opisuje pojedynek jako „najgłośniejsze wydarzenie wczesnego lata” 1914 roku. Potyczka odbyła się o świcie przed obiektywami kamer w Parc de Princes, w głębi Lasku Bulońskiego. W roli sekundanta Kislinga wystąpił znany malarz Diego Rivera. „Szable były tępe, ciężkie, bezpieczniejsze niż pistolety. Honorowi stało się za dość, skrzyżowało się żelazo i polała się krew. Kisling został lekko draśnięty w nos. Podobno plaster nalepił celowo tak, żeby nie całkiem zaklejał skrzepłą krew”. Po pojedynku artysta wkroczył tryumfalnie do kawiarni „Rotonde”, gdzie był gwiazdą pośród ubawionych aferą przyjaciół, „oblewających” pojedynek. „Nazajutrz wieczorem został wyświetlony film, który przydał uczestnikom rozgłosu, a jednocześnie świadczył, że panowie artyści bili się nie na żarty (...)”.

Wybuch I wojny światowej zastał artystę w Holandii, skąd ten szybko wrócił do Paryża, by wstąpić do Legii Cudzoziemskiej. Ranny w 1915 roku w bitwie pod Carency nad Sommą musiał odbyć rekonwalescencję. W zamian za udział w walce i oddanie, zostało mu przyznane obywatelstwo francuskie, dzięki któremu mógł później powrócić na Montparnasse.

Przez krytyków Kisling uznawany jest za jednego z najwybitniejszych przedstawicieli Szkoły Paryskiej. Na jego twórczość wpływ miała sztuka Paula Cézanne’a, ale i kontakty z kubistami, które sprawiły, że jego pejzaże tworzone na południu Francji nabrały geometryzującej stylistyki znanej z obrazów Pabla Picassa i Georges’a Braque’a. Po 1917 roku tworzył eklektyczne krajobrazy stosując ostre, konkretne barwy zestawione na zasadzie kontrastów. Od wczesnych lat dwudziestych dał się poznać jako portrecista i malarz kobiecych aktów. Na lata 1917-1940 przypadają największe sukcesy artysty. Indywidualne prezentacje jego prac organizowały różne paryskie galerie, m.in. Druet, Guillaume, Bernheim, Carmine, Girard i Drouant-David. Jego malarstwo było eksponowane także w Carnegie Institute w Pittsburghu, Leicester Gallery i Redfern Gallery w Londynie, w Marsylii i Los Angeles. Swoje obrazy pokazywał ponadto w Sztokholmie i Oslo, na Biennale w Wenecji oraz w monachijskich galeriach Goltza i Thannhausera. Uczestniczył w I Międzynarodowej Wystawie Nowej Sztuki w Düsseldorfie, w Salonie Jesiennym Berlińskiej Secesji i Międzynarodowej Wystawie Sztuki w Dreźnie. Artysta brał udział w pokazach sztuki polskiej w Paryżu i Brukseli. W Polsce wystawiał z Ekspresjonistami Polskimi oraz uczniami Pankiewicza. Był członkiem Związku Zawodowego Malarzy i Rzeźbiarzy Polskich w Paryżu założonego w 1922 roku. Przyjacielskie stosunki utrzymywał z prezesem
ZZMRP – Józefem Pankiewiczem, któremu ofiarował w 1928 roku album własnych dzieł opatrzony dedykacją: „Drogiemu Profesorowi mojemu, któremu wszystko zawdzięczam”. Odbył liczne
podróże do Holandii, Anglii i Włoch; często przebywał w Prowansji, której pejzaż stanowił dla niego
nieustające wyzwanie artystyczne.

Nr katalogowy: 35

Mojżesz Kisling (1891 - 1953)
Portret młodej kobiety, 1931


olej, płótno / 34,2 x 25,4 cm
sygn. p.g.: Kisling


Estymacja:
350 000 - 450 000 zł ●
77 093 - 99 119 EUR
93 583 - 120 321 USD

Cena sprzedaży:
500 000 zł
110 133 EUR
133 690 USD

Aukcja Dzieł Sztuki 1 czerwca 2021

1 czerwca godz. 19.00
aukcja odbędzie się online

wystawa przedaukcyjna:
14 maja – 1 czerwca
Galeria Domu Aukcyjnego
ul. Wiejska 20, Warszawa

Licytuj online

ZLECENIE LICYTACJI

Zapytaj o obiekt   

Newsletter

Zapisując się na newsletter Domu Aukcyjnego Polswiss Art otrzymujesz: