33. Mela Muter - Dwie młode kobiety

  • Poprzedni

    Poprzednia praca

    Eligiusz Niewiadomski
    - Autoportret, 1893,

  • Następny

    Następna praca

    Mela Muter
    - Martwa natura z warzywami, ok. 1917-1918,

wszystkie obiekty

Opis obiektu

Od samego początku twórczej drogi Meli Muter kompozycje oscylujące między przedstawieniem portretowym i rodzajowym należały do głównych tematów podejmowanych przez artystkę. Wykazując się pogłębioną zdolnością empatii, z jaką charakteryzowała swoich modeli, z niezrównaną intensywnością portretowała kobiety w ich rozmaitych wcieleniach – przede wszystkim jako matki ale również proste wieśniaczki naznaczone nierzadko ubóstwem, głodem i chorobą. Nie są to jednak portrety mające wzbudzić litość. Portretowane, które stają przed naszymi oczami, nie czynią widzowi wyrzutów ani nie domagają się współczucia. Ich wizerunek jest zaznaczeniem obecności, a one same konfrontują się z prostolinijnością i szczerą dumą.

W oferowanym obrazie Muter umieściła w jego centrum dwie młode kobiety, może siostry, które stanowią kompozycyjną i tematyczną jedność. Są one silnie naznaczone nędzą warunków ich życia.  Jedna z nich, stojąca z pochyloną głową, ma bose stopy, druga zaś siedzi otulona szalem wpatrując się przed siebie z wyrazem smutku w oczach. Głębia i intensywność tego spojrzenia jest fascynująca i niepokojąca, wywołuje wręcz hipnotyzujący efekt, który wciąga i jest charakterystyczny dla prawie wszystkich portretów Meli Muter. Harmonię kompozycji rozbijają kolory elementów ubioru: zieleń spódnicy i biel chusty stojącej dziewczyny oraz czerwień szala wokół szyi siedzącej współtowarzyszki. Mieniąc się pośród odcieni brązu, szarości i beżu, które dominują na przestrzeni płótna, owe barwy nadają obu dziewczynom silniejszej indywidualności.

Obraz przynależy najprawdopodobniej do wczesnego etapu w twórczości Meli Muter, o czym świadczy zastosowanie ciemnej palety barw. Również sama tematyka odnosi się do ideologicznej tożsamości malarki, która do śmierci w roku 1920 swego drugiego męża, intelektualisty i lewicowego działacza Raymonda Lefebvre’a, opowiadała się za hasłami lewicowymi. Potwierdzenia tego odnaleźć można w słowach artystki: (…) malarstwo musi opierać się na wartościach plastycznych, ale także na braterskim zapale: miłości do ojczyzny, do dzieci, do ludzi skromnych, co stanowi o pięknie ludzkiej duszy. (…) To dlatego artysta i lud mają wiele do nauczenia się, wiele do zyskania dzięki wzajemnemu kontaktowi (Lazowski U., op. cit., s. 21). Zaangażowana ideowo malarka odnalazła we francuskiej biedocie najwdzięczniejszych modeli. Z biegiem czasu, w swoim dążeniu do pełnego oddania charakteru i silnych emocji swoich podmiotów, Muter w sposób coraz bardziej ekspresjonistyczny posługiwała się farbą. Człowieczeństwo w jej oczach naznaczone było coraz większym udręczeniem a wpływ na to miały osobiste doświadczenia artystki związane ze śmiercią jej najbliższych. Wciąż używając jako modeli ludzi, których spotykała w swoim codziennym życiu, Muter starała się wykuć z ich kondycji patos.  

Proweniencja

Niemcy, kolekcja prywatna
Hampel, aukcja 22.09.2016, poz. 450

Biogram artysty

To Paryż dał mi wszystkie elementy, które składają się na moją sztukę. Tu odnalazłam nawet mój słowiański charakter, którego w Polsce bym zapewne nawet nie zauważyła, a który tu wszyscy chętnie zauważają w moich płótnach. I w tym jest, jak sądzę, wielka siła Paryża: wszystkie przeróżne surowce, jakie przywozimy tu ze sobą, ulegają tu wzmocnieniu i przetapiają się w jednolity typ, rodzaj solidnego i jednorodnego metalu.

 – Mela Muter (Mela Muter. Malarstwo, wyd. Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu, Toruń, 2010, s. 13.)

 

Mela Muter (Maria Melania z Klingslandów Mutermilchowa) urodziła się w Warszawie, w majętnej żydowskiej rodzinie (wiernej polskiej tradycji niepodległościowej). Swoją edukację malarską rozpoczęła uczęszczając na kurs w prywatnej Szkole Rysunku i Malarstwa dla Kobiet w Warszawie, prowadzonej przez Miłosza Kotarbińskiego. W 1901 r. wyjechała do Paryża, w którym z niewielkimi przerwami została do końca życia. Będąc młodą matką kształciła się w paryskich szkołach: Académie Colarossi oraz Académie de la Grande Chaumičre, które umożliwiały edukację kobietom. Po burzliwym małżeństwie z krytykiem sztuki Michałem Mutermilchem, artystka wywołała duże zainteresowanie wśród paryskiej awangardy swoim związkiem z francuskim publicystą Raymondem Lefebvrem. Barwna osobowość Meli Muter pozwoliła jej na nawiązanie interesujących relacji z elitą inteligencką i artystyczną. W gronie bliskich jej przyjaciół znajdował się uwielbiany w Francji poeta Rainer Maria Rilke. Utrzymywała kontakt z Polakami mieszkającymi w Paryżu – Leopoldem Staffem, Władysławem Reymontem oraz Stefanem Żeromskim. Mela Muter znała się również z Olgą Boznańską, obok której wynajmowała sąsiadującą pracownię malarską. Należała do międzynarodowego artystycznego kręgu paryskich malarzy głównie pochodzenia żydowskiego - École de Paris, gdzie jej nazwisko pojawiało się wśród najbardziej cenionych artystów, takich jak: Marc Chagall, Amadeo Modigliani czy Pablo Picasso. Wśród sportretowanych przez nią osobistości świata sztuki, znaleźli się m.in. meksykański malarz, mąż Fridy Kahlo - Diego Rivera, znany marszand Ambrois Vollard, czy wreszcie jeden z najważniejszych architektów francuskich Auguste Perret, który zaprojektował dla niej luksusową willę i pracownię przy Rue Vaugirard 114. W 1917 r. atelier Meli Muter odwiedził sam Henri Matisse, którego zachwyciły jej obrazy. W swoim dorobku artystycznym posiada m.in. wystawy prezentowane na w paryskich galeriach Chéron (1918) oraz Druet (1926 i 1928), ekspozycję na pokazach w barcelońskiej Galerii José Dalmau, w Monachium, Pittsburgu oraz krajowych wystawach zbiorowych w Krakowie, Lwowie oraz Warszawie.

Dla Meli Muter istotne okazały się podróże. Podczas pobytu w Bretanii, artystkę zaintrygowała twórczość malarzy z tzw. szkoły z Pont-Aven. Uproszczony, miękki modelunek portretowanych postaci czasami kontrastowany z abstrakcyjnie położoną barwną plamą farby spowodował przekonanie o jej fascynacji twórczością Gauguina. Jednak na jej dojrzały styl wpływ miała inspiracja obrazami Paula Cézanne'a, Vincenta van Gogha oraz Edouarda Vuillarda.  Będąc pod wrażeniem ich obrazów, zaczęła rozbijać dotychczasowe plamy na wibrujące drobne cząsteczki. Zmieniła się również jej paleta barw oraz klimat i nastrój obrazów, który od tej pory stał się bardziej intymny.

 

Nr katalogowy: 33

Mela Muter (1876 - 1967)
Dwie młode kobiety


olej, płyta / 105 x 86 cm w świetle oprawy
sygn. l.g.: Muter


Estymacja:
150 000 - 250 000 zł
32 189 - 53 649 EUR
36 408 - 60 680 USD

Aukcja Dzieł Sztuki 7 grudnia 2021

7 grudnia 2021 godz. 19.00
Dom Aukcyjny Polswiss Art
ul. Wiejska 20, Warszawa

wystawa przedaukcyjna:
19 listopada – 7 grudnia 2021 r.
Galeria Domu Aukcyjnego
ul. Wiejska 20, Warszawa

Wystawa czynna:
od poniedziałku do piątku w godzinach 11-18
oraz w soboty i niedziele w godzinach 11-15

Licytuj online

ZLECENIE LICYTACJI

Zapytaj o obiekt   

Newsletter

Zapisując się na newsletter Domu Aukcyjnego Polswiss Art otrzymujesz: